Dakshinamurthy Stotram

Dakshinamurthy Stotram
Stotrasहिन्दी
Visible layers

Latin represents written letters, not verified pronunciation. The interface language does not translate the original.

Make a reading sheetReading help

Reading block 1

विश्वं दर्पणदृश्यमाननगरीतुल्यं निजान्तर्गतम्, पश्यन्नात्मनि मायया बहिरिवोद्भूतं यदा निद्रया। यः साक्षात्कुरुते प्रबोधसमये स्वात्मानमेवाद्वयम्, तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥१॥

viśvaṃ darpaṇadṛśyamānanagarītulyaṃ nijāntargatam, paśyannātmani māyayā bahirivodbhūtaṃ yadā nidrayā| yaḥ sākṣātkurute prabodhasamaye svātmānamevādvayam, tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||1||

Reading block 2

बीजस्यान्तरिवान्कुरो जगदिदं प्राङनिर्विकल्पं पुन- र्मायाकल्पितदेशकालकलनावैचित्र्यचित्रीकृतम्। मायावीव विजॄम्भयत्यपि महायोगोव यः स्वेच्छया तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥२॥

bījasyāntarivānkuro jagadidaṃ prāṅanirvikalpaṃ puna- rmāyākalpitadeśakālakalanāvaicitryacitrīkṛtam| māyāvīva vijṝmbhayatyapi mahāyogova yaḥ svecchayā tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||2||

Reading block 3

यस्यैव स्फुरणं सदात्मकमसत्कल्पार्थकं भासते साक्षात्तत्त्वमसीति वेदवचसा यो बोधयत्याश्रितान्। यत्साक्षात्करणाद्भवेन्न पुनरावृत्तिर्भवाम्भोनिधौ तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥३॥

yasyaiva sphuraṇaṃ sadātmakamasatkalpārthakaṃ bhāsate sākṣāttattvamasīti vedavacasā yo bodhayatyāśritān| yatsākṣātkaraṇādbhavenna punarāvṛttirbhavāmbhonidhau tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||3||

Reading block 4

नानाच्छिद्रघटोदरस्तिथमहादीपप्रभाभास्वरं ज्ञानं यस्य तु चक्षुरादिकरणद्वारा बहिः स्पन्दते। जानामीति तमेव भांतमनुभात्येतत्समस्तं जगत् तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥४॥

nānācchidraghaṭodarastithamahādīpaprabhābhāsvaraṃ jñānaṃ yasya tu cakṣurādikaraṇadvārā bahiḥ spandate| jānāmīti tameva bhāṃtamanubhātyetatsamastaṃ jagat tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||4||

Reading block 5

देहं प्राणमपीन्द्रियाण्यपि चलां बुद्धिं च शून्यं विदुः स्त्रीबालांधजड़ोपमास्त्वहमिति भ्रान्ता भृशं वादिनः। मायाशक्तिविलासकल्पितमहाव्यामोहसंहारिण॓ तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥५॥

dehaṃ prāṇamapīndriyāṇyapi calāṃ buddhiṃ ca śūnyaṃ viduḥ strībālāṃdhajaṛopamāstvahamiti bhrāntā bhṛśaṃ vādinaḥ| māyāśaktivilāsakalpitamahāvyāmohasaṃhāriṇà tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||5||

Reading block 6

राहुग्रस्तदिवाकरेंदुसदृशो मायासमाच्छादनात् संमात्रः करणोपसंहरणतो योऽभूत्सुषुप्तः पुमान्। प्रागस्वाप्समिति प्रबोधसमये यः प्रत्यभिज्ञायते तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥६॥

rāhugrastadivākareṃdusadṛśo māyāsamācchādanāt saṃmātraḥ karaṇopasaṃharaṇato yo'bhūtsuṣuptaḥ pumān| prāgasvāpsamiti prabodhasamaye yaḥ pratyabhijñāyate tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||6||

Reading block 7

बाल्यादिष्वपि जाग्रदादिषु तथा सर्वास्ववस्थास्वपि व्यावृत्तास्वनुवर्तमानमहमित्यन्तः स्फुरन्तं सदा। स्वात्मानं प्रकटीकरोति भजतां यो मुद्रया भद्रया तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥७॥

bālyādiṣvapi jāgradādiṣu tathā sarvāsvavasthāsvapi vyāvṛttāsvanuvartamānamahamityantaḥ sphurantaṃ sadā| svātmānaṃ prakaṭīkaroti bhajatāṃ yo mudrayā bhadrayā tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||7||

Reading block 8

विश्वं पश्यति कार्यकारणतया स्वस्वामिसम्बन्धतः शिष्याचार्यतया तथैव पितृपुत्राद्यात्मना भेदतः। स्वप्ने जाग्रति वा य एष पुरुषो मायापरिभ्रामितः तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥८॥

viśvaṃ paśyati kāryakāraṇatayā svasvāmisambandhataḥ śiṣyācāryatayā tathaiva pitṛputrādyātmanā bhedataḥ| svapne jāgrati vā ya eṣa puruṣo māyāparibhrāmitaḥ tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||8||

Reading block 9

भूरम्भांस्यनलोऽनिलोऽम्बरमहर्नाथो हिमांशुः पुमान् इत्याभाति चराचरात्मकमिदं यस्यैव मूर्त्यष्टकम्। नान्यत्किञ्चन विद्यते विमृशतां यस्मात्परस्माद्विभो -स्तस्मै श्रीगुरुमूर्तये नम इदं श्रीदक्षिणामूर्तये ॥९॥

bhūrambhāṃsyanalo'nilo'mbaramaharnātho himāṃśuḥ pumān ityābhāti carācarātmakamidaṃ yasyaiva mūrtyaṣṭakam| nānyatkiñcana vidyate vimṛśatāṃ yasmātparasmādvibho -stasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrīdakṣiṇāmūrtaye ||9||

Reading block 10

सर्वात्मत्वमिति स्फुटिकृतमिदं यस्मादमुष्मिन् स्तवे तेनास्य श्रवणात्तदर्थमननाद्धयानाच्च संकीर्तनात्। सर्वात्मत्वमहाविभूतिसहितं स्यादीश्वरत्वं स्वतः सिद्ध्येत्तत्पुनरष्टधा परिणतम् चैश्वर्यमव्याहतम्॥१०॥

sarvātmatvamiti sphuṭikṛtamidaṃ yasmādamuṣmin stave tenāsya śravaṇāttadarthamananāddhayānācca saṃkīrtanāt| sarvātmatvamahāvibhūtisahitaṃ syādīśvaratvaṃ svataḥ siddhyettatpunaraṣṭadhā pariṇatam caiśvaryamavyāhatam||10||

Source & edition

Complete selected Sanskrit Wikisource poem block; source opening/closing lines and spellings are preserved. Segment grouping is added for reading. No English meaning is supplied for this edition. A written source accent is preserved mechanically as a Latin combining mark; it is not a verified Vedic recitation accent.

Sanskrit Wikisource contributors (transcription); classical composition attribution recorded separately. दक्षिणामूर्तिस्तोत्रम्, revision 31234. CC BY-SA 4.0.

The source spellings are retained. Reading blocks and the Latin rendering help you follow the text; these adaptations are also CC BY-SA4.0.

Edition ws-31234-e835c3627b.